Een heerlijk maar tegelijk ook berucht knolletje...
Heerlijk: de knolletjes kunnen in het najaar worden geoogst en smaken rauw of in de roerbakschotel heerlijk “nootachtig”. Je kan ze roosteren voor een smakelijke koffie- of chocolademelkvervanger. In Spanje wordt van deze knolletjes de bekende horchata getrokken, een melkkleurige drank met notensmaak. Het knolletje is al eeuwenlang bekend (en in cultuur) in Afrika, Azië en Europa. Ze zijn gevonden bij Egyptische tomben van 2400 v.Chr. en de Zoeloe’s kennen het knolletje als sinds mensenheugenis als hulp voor spijsvertering en verbetering van de ademgeur.
Berucht: De tuinbouw kan enorm last krijgen van de wilde vorm van dit plantje, een rampzalig onkruid in de bollen- en aardappelteelt. Onze variëteit is echter niet rankend en bloeit niet, dus maakt geen zaad. Je hoeft dus niet bang te zijn om tot last te wezen voor de buurman die bollenboer is.

Wie wel eens in bergachtig gebied een wild aardbeitje heeft verorberd kan zich de verrassing van de echte, aromatische aardbeiensmaak vast wel herinneren! Deze goed smakende kleinvruchtige soort (geselecteerd voor ons klimaat) is een welkome aanvulling in een tijd van waterige aardbeien.

Deze smaaktopper is doordragend en voldoet zeer goed voor de gewone teelt in de vollegrond of in aardbeienbakken (zie 846190). Eigenlijk is dit ras speciaal ontwikkeld om smaak te combineren met professionele jaarrond teelt. In de winter worden ze in hangpotten geteeld met LED-verlichting. Dat kan je als gevorderde hobbyiste ook voor elkaar krijgen, vraag naar onze semi-professionele LED-verlichting! In smaaktesten kwam ‘Delizzimo’ zeer goed uit de bus en had zelfs een streepje voor op het smaakkanon ‘Lambada’.

Deze aardbei uit zaad begint wereldwijd door te breken! Voor kwekers is het gevaar van viruszieke planten nu voorbij en voor de hobbykweker is het zaaien een uitdagend klusje. De vruchten zijn middenrood en smaken zeer goed. Houd de planten goed aan de groei door in droge en warme perioden de grond te mulchen en/of te druppelen. De oogst zal dan zeer lang doorgaan en kan in de kas zelfs worden verlengd.

Dit sterkgroeiende, doordragende ras is speciaal ontwikkeld om de verdamping van de plant onder zomerse omstandigheden goed te doorstaan.
Door de goede productiviteit in combinatie met de aantrekkelijke en stevige vruchten is deze aardbei zeer geschikt voor de professionele- en hobbyteelt in de vollegrond en in bakken.
En wat de smaak betreft? Top handbalster Estavana Polman over 'haar' aardbei: "Het is echt een héérlijke aardbei"

Het oog wil ook wat… De helderroze bloei maakt deze aardbei extra geschikt voor de siertuin! Bij rustige teelt (niet te veel water en kunstmest) geeft de plant heerlijke, vrij grote, rode vruchten. Bij vroege zaai hetzelfde jaar vruchten, anders vanaf het jaar erna.

De zaden van 'Loran' kiemen gelijkmatig en in de opkweek ontwikkelt 'Loran' een compacte plant met opvallend donkergroene bladeren. De eerste bloei van dit doordragende ras is duidelijk vroeger en meer gelijkmatig dan van de andere gezaaide rassen. Nadat de planten in de tuin uitgeplant zijn, blijven de planten ook mooi compact. De vruchten zijn groot en mooi conisch gevormd. De vruchtkleur is mooi donkerrood en ook het vruchtvlees heeft een mooie rode kleur. De smaak en het aroma van 'Loran' komen vrij goed overeen met het ras 'Elan' en is derhalve te omschrijven als zeer goed.

Elke uitloper bloeit en geeft heerlijke, aromatische vruchten.
De mooie en tamelijk groeikrachtige, donkergroenbladige planten geven overvloedig appelbloesem kleurige bloemen en aromatisch fruit gedurende de gehele zomer, goed doordragend dus.
De grote bloemen op lange bloemstelen met een aantrekkelijke appelbloesem bloemkleur maken 'Roman' en 'Gasana' tot een sierlijke potplant, waar je ook nog lekker van kan smullen!

Een echte eye-catcher door de sensationeel robijnrode bloemkleur! De compacte planten pronken de hele zomer met trossen van deze sierlijke bloemen, gevolgd door heerlijk zoete vruchten. De vruchten zijn middelgroot en hebben een conische vorm.

De hobbytuinder heeft met dit ras een doordragend aardbeiras in handen, die een hoge opbrengst combineert met een heerlijke zoete smaak. Ze produceren vrij grote vruchten gedurende de gehele zomer. De plant heeft bovendien opvallend glanzend en donkergroen blad: werkelijk een aanwinst voor uw siertuin.

De zeer smaakvolle aardbeihybride 'Soraya' is een belangrijke uitbreiding van het assortiment voor de professionele- en hobbyteelt.
Dit doordragende ras gedijt zelfs goed onder duurzame LED belichting en produceert hierbij mooie, stevige en goed houdbare vruchten!
Vanuit het gezonde uitgangsmateriaal groeit de plant uit tot een sterk en vitaal gewas onder LED. Ook de vruchten die geproduceerd worden zijn mooi, stevig, uniform én bovenal: heel erg lekker! Het aardbei ras 'Soraya' heeft zich ook reeds in de zomerkasteelt bewezen, het ras is dus geschikt voor jaarrond teelt.
'Soraya' is een meisjesnaam van Perzische oorsprong. 'Soraya' verwijst naar het Zevengesternte en betekent ook wel 'juweel'. Aardbei 'Soraya' schittert dan ook als een juweel in ons assortiment.

Vanaf 2018 zag de eerste telg van deze veelbelovende serie het licht: het teeltdoel was om erg sierlijk met heel lekker te combineren! De dubbelbloemige, diep rozerode bloemetjes zijn de voorbode voor heerlijke, vrij grote en zoete aardbeivruchten. De planten bloeien lang en zijn dus doordragend (een lang oogsttraject).

Bijna lichtgevende telg van deze veelbelovende serie: het teeltdoel was om erg sierlijk met heel lekker te combineren! De dubbelbloemige, sneeuwwitte bloemetjes zijn de voorbode voor heerlijke, vrij grote en zoete aardbeivruchten. De planten bloeien lang en zijn dus doordragend (een lang oogsttraject).

Deze doordrager werd vanwege de sierlijke, donkerroze bloemen nota bene FleuroStar-winnaar! Voor een vruchtplant is dat een doorbraak. Doordragend betekent ook doorbloeiend, dus aan de plant groeien op een bepaald moment de smakelijke, langwerpige vruchten samen met de roze bloei. Doordat de planten uit zaad komen is de kans op ziekten zeer klein.

Dit is een onbekend familielid van de moerbei en verdient veel meer aandacht! Uit de zaailingen groeien flinke struiken tot kleine bomen, die rode, (uiterlijk) op aardbeien lijkende vruchten gaan dragen. De smaak van de volledig rijpe vruchten is zeer zoet en fris als een watermeloen. Voor vruchtzetting heeft de vrouwelijke plant een mannetje nodig, laat dus enkele planten samen opgroeien in de hoop dat je beide seksen te pakken hebt. Het fruit rijpt in het begin van de winter, wacht dus met plukken totdat er smaak aan zit! Dit mooie avontuur vergt enig geduld, pas na 10 jaar komt er bloei en vruchtzetting. Snoei het boompje jaarlijks, want de bloei en vruchtzetting vindt plaats aan éénjarig hout. Deze bladverliezende (bedoornde) struik of boom is volkomen winterhard in ons klimaat, het eerste jaar enige bescherming geven.

Dit ras is prima geschikt voor herfst- en wintergebruik. Bij zaai vóór augustus ontwikkelen zich (bj voldoende voeding en water) zware, bossige kroppen met geel en mals hart. Een traditionele methode voor het ontstaan van een extra malse binnenkant is het bij elkaar binden van de kroppen met raffia, enkele weken voor de oogst.

Een tropische plant uit droge gebieden, de plant kan ‘s zomers heel goed buiten staan, maar zorg wel voor goede drainage bij veel regen...
Het blad is klein en de onopvallende, groengele bloemen geuren heerlijk. Na de bloei ontstaan vruchtjes, die eruitzien als pinda’s en rozerood kleuren bij rijping.
De zaaddozen bevatten een zoete (tikje zure) witte pulp die rauw wordt gegeten in Mexico, de Filipijnen, Pakistan, Qatar en India als bijgerecht bij verschillende vleesgerechten en als basis voor dranken met suiker en water ('agua de guamúchil'). De zaden zijn trouwens pikzwart.
Alle delen van de planten worden in de traditionele geneeskunst toegepast.

ECO GETEELDE ZADEN! Deze mooie, purpergroene variëteit is zacht van textuur met een zoete smaak. Een goede selectie door jarenlange veredeling ontstaan uit oude rassen, bijna zonder stekels met een bloembasis (uitgegroeid) van ongeveer 10 cm in diameter.

Een betrouwbaar oud ras met groene bloemschubben. Met winterbescherming meerjarig.

Na de (mislukte) introductie van een F1 hybride is dit een nieuwe vruchtbare en vroege selectie voor de eenjarige teelt. Overigens net zo winterhard als de andere rassen.
Bij een goede zomer bedraagt de groeitijd 110 dagen!

Een betrouwbaar oud ras met wijnrode tot purperen gloed over de groene bloemschubben. Meestal het eerste jaar oogstbaar, met winterbescherming (bij strenge vorst) zijn de planten meerjarig.

GROTE OPBRENGST, PROFESSIONEEL RAS!
Dit is een nieuwe artisjokhybride van het violetkleurige Romanesco-type. Ze vormen krachtige planten met een middenlate cyclus. De productie is groot: 10-15 bolvormige bloembodems met een geweldig intense, violette kleur. Inwendig heeft het zeer weinig haren en wordt daarom door de consument zeer gewaardeerd. De planten kunnen zeer goed tegen lage temperaturen. De bloemen verschijnen ongeveer 5-6 maanden na het uitplanten.

Een selectie uit de ‘Green Globe’, bijna zonder stekels. Evenals dit oude ras geeft dit ras mooie, ronde bloembodems, die zacht van textuur zijn en lekker zoet. Oogsten bij een diameter van 12 cm is optimaal. De planten blijven compact en kunnen éénjarig geteeld worden.

GROTE OPBRENGST, PROFESSIONEEL RAS!
Dit is een nieuwe artisjokhybride en zeer interessant vanwege zijn vroegheid en productiviteit.
De middelgrote plant produceren 10-20 zachtgroene, bolvormige bloembodems, zeer elegante planten! De “vruchten” hebben zeer kleine stekels in het bovenste deel van de schutbladen, dat is dus erg prettig met eten en geeft minder snijverlies...! De bloemen verschijnen 3-5 maanden na het uitplanten.

Een betrouwbaar oud ras met wijnrode tot purperen bloemschubben.
Het bloemmodel is breder dan bij de rode ‘Romagna’.
Met winterbescherming meerjarig.

Uit Thailand en Zuid-Vietnam komt deze nieuwe “één-happer”, een overvloedige oogst geeft de plant met kleine, ronde vruchtjes van 25-30 g. De kleur is helderwit. Na de oogst de vruchtje zo snel mogelijk in zout water leggen om de heldere kleur te behouden. In de Oosterse keuken worden ze rauw gegeten met een chilisaus (bijv. Nam Prik Pao) of ze worden in kerriesaus geroerbakt. We houden ons aanbevolen voor mooie foto’s van vruchtjes en plant!

Groenbladige, de meest gebruikte variëteit voor de tropische tuinbouw.

Het ras met de donkerste bladeren: hoe meer zon hoe donkerder. De donkerpaarse stengels maakt het plaatje compleet, extra sierlijk voor bloembakken, maar uiteraard net zo lekker!

Donkergroenbladig met paarse gloed en paarse stengels: extra sierlijk!

Deze bijzondere, medicinale boom heeft in de hindoe-religie een speciale betekenis tijdens Dasherafeest (Dussehra). De plant vormt (in de pot geteeld) een struikje, dat in de zomer buiten kan staan en bij ons in de winter naar binnen moet, maar een nachtvorstje doorstaan ze wel. De grappige blaadjes worden door een spleet verdeeld in 2 ronde bolletjes. De spierwitte bloemetjes komen in trosjes en zijn wonderschoon! Na de bloei vormen langwerpige grijsgroene peultjes.
De bladeren, bloemen, jonge peultjes en zaden zijn eetbaar en worden in de traditionele geneeskunst toegepast.

LEKKERNIJ EN GENEESKRACHT UIT AFRIKA!
Er is nog veel te ontdekken over eetbare planten in veel werelddelen, maar zeker in Afrika. Op dit soort werd ik gewezen door een klant en verdere studie in mijn boek “Prota Vegetables” bracht me tot deze samenvatting:
De plant groeit in Midden-Afrika en wordt volop gegeten uit het wild of thuis van enkele planten, die uit het wild gestekt zijn. Het blad is min of meer bitter en (mede daardoor) zeer gezond. Je kan na het zaaien een selectie maken van meer en minder bittere planten, dat doet men in Afrika ook, de minder bittere zijn voor de kinderen om eraan te wennen. In veel landen wordt Bitterblad als groente gegeten, meestal na kort roerbakken als spinazie. In Kameroen is dit bijvoorbeeld een populair gerecht met vlees en/of garnalen, knoflook, uien en pinda’s: het gerecht heet NDOLÉ. Soms worden de bladeren ook rauw gegeten met palmolie en zout gemengd. De jonge twijgen van de plant worden als tandenstoker gebruikt. Heel bekend is het gebruik in traditionele geneeskunst. Allerlei ontstekingen en infecties worden geremd door de werkzame stoffen. Chimpansees gebruiken ze zelfs omdat ze kennelijk beseffen dat dit helend werkt. Genoeg reden om eens aan de slag te gaan met deze bijzondere plant, die je overigens in de winter ruim vorstvrij moet zetten.

Net als rucola is dit een familielid van de grote koolfamilie. De plantjes groeien in het wild, maar een kweekplekje is een werkelijk feest: op 20-50 cm hoogte bloeien ze uitbundig met witte bloemtrosjes. Als eenmaal de hartvormige vruchtjes ontstaan, dan zie je gelijkenis met het Herderstasje. Boerenkers heeft rechtopstaande, hartvormige vruchtjes, bij het Herderstasje zijn het hangende vruchtjes. Zorg voor vruchtbare grond en voldoende water zodat de plant niet te snel gaat bloeien, de blaadjes zijn vooral lekker voordat de bloei begint, daarna worden ze te bitter. Je eet ze rauw of gekookt (in bijvoorbeeld soepen), de smaak is zeer aromatisch met een fijn bittertje, heerlijk als menging door salades. De uitgebloeide stengels (vol vruchtjes) zijn heel sierlijk als snijbloem en zeer in trek! En dan de zaden... die kan je lekker laten kiemen als spruitgroente of met de vijzel tot poeder vermalen en door de sla mengen (mosterdvervanger). Industrieel is het zaad tot olie te persen en is misschien bruikbaar als biobrandstof.

Dit is ten onrechte een onbekende bonengroep in ons land, in Amerika is de Cowpea erg bekend, de naaste familie is kousenband. In de loop van de jaren zal wellicht meer aandacht komen, want ze zijn zeer gezond en voedzaam. Eet ze heel jong groen als peultjes, in een later stadium onrijp gedopt (als erwten), tenslotte kan het bruinrode, vrij grote boontje droog worden geoogst, die kan je lang bewaren en voor het koken even in de week zetten.

Onbekende bonengroep in ons land, de naaste familie is kousenband. In de loop van de jaren zal zeker meer aandacht komen omdat de smaak uitgesproken aromatisch en het mondgevoel heerlijk krokant is. Eet ze heel jong (purper met groene peultjes), in een later stadium onrijp gedopt (als erwten), tenslotte kan het roze, ronde boontje droog worden geoogst, houdt wel rekening met tamelijk lange kooktijden…

Opvallend fraaie droogboon, die de mooie kleuring ook na koken behoudt. Een tropische boon, die een ontdekking in ons land waard is. Eetbaar zijn de verse of de rijpe zaden. Bij het zaaien zijn de prachtige bonen al zichtbaar: wit met dieppurperen vlekjes en vlakken. De boon houdt van een warm plekje (in de kas mag ook!) en klimt langs touwtjes of stokken. Limabonen hebben een boterachtige smaak en romige textuur. De duidelijk nootachtige smaak wordt soms vergeleken met kastanjes.

Een onbekende, maar smakelijke bonengroep in ons land, de naaste familie is kousenband. In de loop van de jaren zal zeker meer aandacht komen omdat de smaak uitgesproken aromatisch en het mondgevoel heerlijk krokant is. Eet ze heel jong groen als peultjes, (dit ras heeft lang houdbare peultjes) in een later stadium onrijp gedopt (als erwten), tenslotte kan het kastanjebruine boontje droog worden geoogst, houdt wel rekening met tamelijk lange kooktijden… In de tropen is deze boon een belangrijk gewas: zeer droogteresistent en ook bestand tegen schaduw, waardoor deze in combinatie met maïs of suikerriet wordt verbouwd.

Deze roodbloeiende pronkbonen zullen je verbazen! De peullengte kan met wat hulp oplopen tot wel 60 cm! Je kweekt deze kampioenkandidaat niet alleen voor een wedstrijd, maar ook omdat de smaak en opbrengst zeer goed is! Doe je wel mee aan een wedstrijd? Zorg dan dat de plant eerst flink kan groeien, mulch de grond en geef water als het droog weer is. Is de plant nog niet bovenaan de stokken maar gaat deze toch bloeien? Pluk die bloemen dan eerst weg. Is de plant groot genoeg, dan mag de bloei komen en de eerste peulvorming ontstaan. Laat aan 1 plant maximaal 5 peulen ontstaan, zodat alle kracht in die vruchtgroei gaat zitten. Zo kan je de kampioen van Nederland (of in elk geval van je omgeving) worden.

Sierlijk, klimmend peulgewas voor een zonnig plekje buiten of in de kas. Deze vlinderbloemige bloeit prachtig lilaroze in lange bloemtrossen met purpergroen tot roodpurper blad en wordt als sierplant (eenjarig) enorm gewaardeerd, niet in de minste plaats omdat nog niet veel mensen dit gewasje kennen. Voor de moestuinier: na de bloei groeien korte, felroze peultjes met een aangename zachtzoete smaak, populair in Azië! Jong plukken, kort koken of smoren in bijv. Tarkari (Surinaams gerecht), het roze verandert na koken in groen. De droge boontjes kunnen uiteraard ook worden gekookt, maar het water moet 2x worden ververst vanwege licht toxische eigenschappen. In de tropen wordt het jonge blad door salade en het oudere blad als spinazie gebruikt. De stevige wortels kunnen worden gekookt of gebakken. Multifunctioneel eetbaar!

Sierlijk, klimmend peulgewas voor een zonnig plekje buiten of in de kas. Deze vlinderbloemige bloeit in het mooiste helderwit in lange bloemtrossen met heldergroen blad en wordt als sierplant (eenjarig) enorm gewaardeerd, niet in de minste plaats omdat nog niet veel mensen dit gewasje kennen. Voor de moestuinier: na de bloei groeien korte, frisgroene peultjes met een aangename zachtzoete smaak, populair in Azië! Jong plukken, kort koken of smoren in bijv. Tarkari (Surinaams gerecht). De droge boontjes kunnen uiteraard ook worden gekookt, maar het water moet 2x worden ververst vanwege licht toxische eigenschappen. In de tropen wordt het jonge blad door salade en het oudere blad als spinazie gebruikt. De stevige wortels kunnen worden gekookt of gebakken. Multifunctioneel eetbaar!

Uit zeer oude Italiaanse traditie komt deze (voor ons) tamelijk onbekende witte boon van het Cannellini of Cannellino Type. Het is een stamboon, dus maximaal 50-60 cm hoog en hoeft geen steun. De boon is heel jong geplukt bijzonder smakelijk als naald- of sperzieboon, een veel gebruikte toepassing in Italië is het vers doppen van de boontjes, (voordat ze droog zijn dus) zoals de Fransen doen met Flageoletboontjes. Uiteindelijk kunnen ze ook worden geoogst als droogboon, als de rechte peulen van groen naar wit rijpen, ze danken er de Engelse naam 'White Long Bean' aan. Het oogsten gaat heel gemakkelijk, de helften laten gemakkelijk los. Bij droog weer lukt het zelfs om een potje onder de bonen te houden en de boontje erin te tikken! In Italië is ook deze witte droogboon zeer populair, bijvoorbeeld in minestrone, de smaak is iets notig en het mondgevoel zeer romig. De boon zet zich in volume 2-3x uit na inweken in water!

De naam Yin Yang is niet historisch maar wel raak. Ook de bijnaam "orcabonen" duidt al op het zwart-witte karakter van de droge boontjes, opvallend is het zwarte oog in het witte veld en het witte oog in het zwarte veld… In de zuidelijke VS brengt het eten van dit boontje met nieuwjaar geluk! De niet-klimmende, dus lage bonenplanten geven een flinke oogst van smakelijke droogboontjes.

Na het koken lichtgele, bijna zwavelkleurige droogbonen (vandaar de naam!) met een romige, intense smaak, ze blijven heel na het koken. De kleine bonen zijn vrij rond van vorm. Dit fantastische, historische ras vindt zijn oorsprong in Italië en werd rond 1990 alleen nog rond Loro Ciuffenna (zuidoostelijk van Florence) geteeld. Gelukkig heeft het groeiende bewustzijn voor oude rassen ervoor gezorgd, dat dit ras nu op grotere schaal wordt geteeld in de heuvels langs het Pratomagno gebergte in Noord-Italië. In Italië wordt dit ras op de 100e dag van het jaar gezaaid en heeft daarom de bijnaam “fagiolo del cento”, een andere naam is “burrino” genoemd naar de peervormige, traditionele, gele kaas.

Deze compacte, (iets rankende) boon werd zelfs al 5000 v.Chr. geteeld! Hoewel voor de ontkieming vocht nodig is, groeit deze boon verder met zeer weinig water tot wasdom. Een ideale woestijnboon dus, teelt in de kas is heel succesvol en in de vollegrond graag op een verhoogd bedje. Wie wel eens in Midden-Amerika en Mexico droogbonen op de markt ziet, kijkt 10 tegen 1 naar Teparybonen... Er bestaat geen andere cultuurgroente, die met zo weinig water toe kan! ‘Black Mitla’ geeft glanzend zwarte bonen (9x5 mm), die gekookt of geroosterd worden. De kooktijd is ongeveer 30 minuten, korter dus dan normaal. De smaak is bijzonder aangenaam en wijkt af van de gewone droogboon, die immers tot het soort Phaseolus vulgaris behoort. Deze unieke soort kent veel traditionele cultuurrassen, die allemaal bij de Indianen gevonden zijn. De naam Tepary-bonen is een Engelse verbastering voor T’pawi = Tohono O’odham voor “het is een boon”.

Deze bonensoort is nauwelijks bekend bij ons (word je al nieuwsgierig?) en wordt in Centraal- en Zuid- Indië geteeld. Allereerst vallen de prachtige, grote, donkerrode zaden op. Ze zijn ongeveer in de vorm van een tuinboon. Eerst komt er een enorme groeispurt van de fraaie, hard groeiende klimplant en in de nazomer ontstaan uit de wonderschone, lila bloemen de enorme peulen van 25-30 cm lang en 2 cm breed. Deze kunnen jong geoogst met peul en al worden gegeten, rijper of geheel rijp eet je de zaden. Wel een poosje koken, zoals je dat bij droogbonen gewend bent. In een verwarmde kas kan de plant overwinteren, dus de teelt in een flinke kuip geeft jarenlang plezier!

Deze tropische boon wordt ook wel Jackboon genoemd (door het sprookje Jack and the Beanstalk) en is vooral bekend in Brazilië. De spierwitte zaden hebben een langwerpige, grijszwarte navel, wat kenmerkend is voor dit geslacht. Eerst komt er een enorme groeispurt van de fraaie, hard groeiende klimplant en in de nazomer ontstaan uit de wonderschone, lila bloemen de enorme peulen van 25-30 cm lang en 2 cm breed. Deze kunnen jong geoogst met peul en al worden gegeten, rijper of geheel rijp eet je de zaden. Wel een poosje koken, zoals je dat bij droogbonen gewend bent. In een verwarmde kas kan de plant overwinteren, dus de teelt in een flinke kuip geeft jarenlang plezier!

Een vreemde eend in de zaden-bijt vormt dit familielid van de komkommers (Cucurbitaceae)! Ik introduceer de term “naaktkiemer”, want dit fantastische zaad kiemt in de loop van de winter gewoon (binnen!) uit zijn eigen vrucht, dit is dan ook de enige kiemmethode! Bewaar deze prachtige, grofgestekelde vrucht (er bestaat ook een fijngestekeld ras) dus op een lichte, niet te warme plaats. In de warme kamer mag ook, maar dan moeten de scheuten af en toe gesnoeid worden. Vanaf februari-maart is het beter om de groeiende vruchten in potten te planten (eerder mag ook): geheel onder de grond of op zijn kant, zo dat de uitloper in elk geval net onder de grond is geplant. Water naar behoefte, aarde droog = water geven. Bij mooi weer af en toe met de plant naar buiten is gunstig voor een stevige groei. Uiteindelijk moet de plant (na de vorstperiode dus ongeveer in mei) lekker in de zon naar buiten en uitgeplant worden in de vollegrond. Deze zal aan de klimmende of kruipende ranken in zomer en herfst een enorme oogst geven. Er bestaan ook Chayotes met een gladde schil (060405), deze zijn net zo smakelijk, ze doen het beide goed in ons klimaat, het ene jaar doet de gladde het beter, het andere jaar juist de gestekelde... Over de bereiding van deze Midden-Amerikaanse vrucht vind je veel ideeën op internet. Opvallend is, dat de zachte structuur behouden blijft, je bakt of kookt ze dus niet tot moes. Vergelijk de smaak met die van een sappige aardappel, je kan er dus mee koken, bakken, maar ze kunnen ook rauw gegeten worden met een beetje citroen en wat zeezout...! De gehele plant is overigens eetbaar: bloemen, bladeren, groeischeuten en wortelknollen. De plant vormt mannelijke (10-30 bij elkaar) en vrouwelijke (solitaire) bloemen aan 1 plant, eenslachtig en eenhuizig dus.

BIJ FORSE GROEI WORDEN DE VRUCHTEN ALDOOR ONS OPGEPOT, ZE ZIJN DAN € 1,00 DUURDER.

Een vreemde eend in de zaden-bijt vormt dit familielid van de komkommers (Cucurbitaceae)! Ik introduceer de term “naaktkiemer”, want dit fantastische zaad kiemt in de loop van de winter gewoon uit zijn eigen vrucht, dit is dan ook de enige kiemmethode! Bewaar deze prachtige, vrijwel gladde vrucht dus op een lichte, niet te warme plaats. In de warmte mag ook, maar dan moeten de scheuten af en toe gesnoeid worden. Vanaf februari-maart is het beter om de groeiende vruchten in potten te planten: geheel onder de grond of op zijn kant, zo dat de uitloper in elk geval net onder de grond is geplant. Water naar behoefte, aarde droog = water geven. Bij mooi weer af en toe met de plant naar buiten is gunstig voor een stevige groei. Uiteindelijk moet de plant (na de vorstperiode dus ongeveer in mei) lekker in de zon naar buiten en uitgeplant worden in de vollegrond. Deze zal aan de klimmende of kruipende ranken in zomer en herfst een goede oogst geven. Er bestaan ook Chayotes met een gestekelde schil, deze zijn minstens zo smakelijk en geven ook een goede oogst in ons klimaat, maar de stekels (die bij rustig gebruik niet prikken) zijn wat lastiger. Over de bereiding van deze Midden-Amerikaanse vrucht vind je veel ideeën op internet. Opvallend is, dat de zachte structuur behouden blijft, je bakt of kookt ze dus niet tot moes. Vergelijk de smaak met die van een sappige aardappel, je kan er dus mee koken, bakken, maar ze kunnen ook rauw gegeten worden met een beetje citroen en wat zeezout...! De gehele plant is overigens eetbaar: bloemen, bladeren, groeischeuten en wortelknollen. De plant vormt mannelijke (10-30 bij elkaar) en vrouwelijke (solitaire) bloemen aan 1 plant, eenslachtig en eenhuizig dus.

BIJ FORSE GROEI WORDEN DE VRUCHTEN DOOR ONS AL OPGEPOT, ZE ZIJN DAN € 1,00 DUURDER.

Naast het zaad, dat als bonen wordt gegeten of geperst tot bijzondere olie (zie vervolg) geeft de plant heerlijke bladeren en stengeltjes, die aan salades, soepen, vleesgerechten etc. een heerlijke smaak toevoegen. Kweek ze als kiemgroente of (nog beter) als microgroente. “Chia Fresca” is een gezondheidsdrankje, dat ontstaat na het weken van de zaden in water of vruchtensap. De plant bloeit in ons land niet of erg laat (korte-dag-plant) en wordt daardoor vrij hoog, maar blijft wel stevig!
Achtergrondinformatie vonden we bijvoorbeeld in www.anthemis.nl:
Uit archeologisch onderzoek is gebleken dat de Salvia hispanica al 3500 jaar v.Chr. door de mens als voedsel gebruikt werd. De plant stamt oorspronkelijk uit Mexico en het zaad was vroeger het belangrijkste voedingsmiddel van de Midden-Amerikaanse bevolking. De plant behoort tot de lipbloemigen (Lamiaceae) en werd door de Azteken “Chia” genoemd. Voor de Azteken was Chiazaad het reinste “krachtvoer” ze aten de zaden om hun uithoudingsvermogen te vergroten en als medicijn. Het geroosterde zaad werd gemalen en van het meel werd een soort cake gebakken. De boodschappers konden op één hand zaad een hele dag rennen. Dit “running food” had voor het Aztekenvolk een hogere waarde dan goud en was zo belangrijk dat het zelfs als betaalmiddel diende. Vóór de Spaanse kolonisatie werd in Mexico en andere landen van Midden-Amerika meer Chia dan Maïs verbouwd. Hiervoor waren goede redenen: het zaad bevat 20% meer proteïne dan granen en de Chiabladeren werden als kruid gebruikt. Buitengewoon is, dat de uit het Chiazaad gewonnen olie uit meer dan 60% omega-3 linolenzuur bestaat, één van de hoogste percentages uit het plantenrijk.
Na de val van het Aztekenrijk raakte de Chia in de vergetelheid en werd deze alleen nog door de Mexicaans indianen op kleine schaal geteeld. Kort geleden werden de grote voordelen van het zaad opnieuw ontdekt en wordt de plant in Peru en Argentinië op grotere schaal aangebouwd. Door het hoge gehalte aan omega-3 vetzuren is Chiazaadolie een belangrijk voedingssupplement geworden en een uitstekend alternatief voor visolie. De aangenaam smakende olie is vrij van allergenen en CO2 extractie zorgt er voor dat geen belangrijke stoffen verloren gaan. Chiazaadolie heeft ontsteking- en allergie remmende eigenschappen en verbetert de elasticiteit van de huid. Een weldaad voor een beschadigde en geïrriteerde huid.
Gebruik Chiazaadolie puur of in mengsels o.a. voor de verzorging van de rijpere of droge huid, huidontstekingen, beschadigde en geïrriteerde slijmhuiden.

Een prachtige roodlof met lange smalle knalrode, krullende bladeren en dikke, spierwitte nerven. De geoogste kropjes mogen alleen Radicchio di Treviso heten als je ze in beschermde streken in Italië teelt, geef ze dus gerust een andere naam en geniet ervan! Enkele weken voor de oogst kan je de kropjes samenbinden of onder een donkere emmer laten bleken, een traditionele teeltwijze gebeurt als witlof zonder dekgrond, de wortels in een laagje grondwater in een donkere tank.

ECO GETEELDE ZADEN! Een prachtige roodlof met lange smalle knalrode, krullende bladeren en dikke, spierwitte nerven. De geoogste kropjes mogen alleen Radicchio di Treviso heten als je ze in beschermde streken in Italië teelt, geef ze dus gerust een andere naam en geniet ervan! Enkele weken voor de oogst kan je de kropjes samenbinden of onder een donkere emmer laten bleken, een traditionele teeltwijze gebeurt als witlof zonder dekgrond, de wortels in een laagje grondwater in een donkere tank.

Langwerpig, dun blad, diep ingesneden met hele dikke, witte bladbasis. Heerlijk in salades, zeker als de laatste weken van de groei de bleekpot eroverheen gaat…! De Italiaan dompelt ze eerst even een paar minuutjes in ijswater. Na het verwijderen van het blad kan de bodem van de plant apart worden verwerkt: mooie dikke knoppen komen zichtbaar. Vanwege de bitterstof (gezond!) is het lekker om de bladeren en de bladbodem te roerbakken met nootmuskaat, balsamico, spekjes of kip etc. In Duitsland de laatste jaren ook weer populair onder de naam Vulkanspargel.
Ton van Scheppingen mailde ons:
Pintarella is voor een Hollandse chef moeilijk te verkrijgen, maar vanaf februari in Italië welbekend, de teelt vind in hoofdzaak plaats in Lazio, (Rome e.o.) de houdbaarheid is prima. Verwerking: dun, langwerpig á Chinoise, dus geveerd snijden. Lokalen eten dit bij voorkeur met een dressing van ansjovis.

De enige Citrusachtige, die in ons klimaat goed overwintert! De stekelige struikjes verliezen ‘s winters hun blad en kunnen tot -20C verdragen. Na de witte (meestal geurige) bloei ontstaan de vrij kleine vruchten die van groen naar lichtoranje kleuren: erg zuur! De schil is heerlijk in confituren en het sap kan heel goed in kook- en bakgerechten. Een aanrader, ook voor bonsai! Dit soort wordt veel gebruikt als onderstam voor andere Citrusachtigen. Ook ontstaan sterke resultaten met kruisingen tussen deze winterkoning en andere citrussen.

Deze wilde meloen is de voorouder van onze bekende watermeloen en groeit in het wild in Afrika; de Kalahariwoestijn staat er vol mee... Enkele duizenden jaren geleden gebruikten de Egyptenaren deze vrucht al! Door al het mondiale gesjouw met zaden is de plant ook verwilderd in Mexico. Het stevige witte vruchtvlees wordt vanwege het hoge pectine-gehalte graag gebruikt voor het aandikken van jam, maar in stukjes gesneden kan je het ook roerbakken, sommige mensen vinden het rauw erg lekker, op zuur (als augurken) is ook erg lekker. In Afrika zijn dieren er gek op en komen in droge tijden op deze manier aan voeding en vocht. Aan de buitenkant lijken de vruchten op een fraaie watermeloen, maar snijd je ze door, dan zie je onmiddellijk het typerende van de Citroenmeloen: wit vruchtvlees en rode zaden! De vruchten zijn na de oogst maandenlang (soms wel een vol jaar) houdbaar.

Deze gigantische meloenen kunnen tot 30 kg wegen en zijn een belangrijke voedselbron in het Midden-Oosten. Botanisch is het een watermeloen, maar de vruchten worden als zodanig niet gebruikt omdat het vruchtvlees pectine bevat. Dat geeft wel een ideale toepassing voor aanvulling en verdikking van jam, ook is het vruchtvlees een fijne toevoeging bij Chutneys, Augurken en als plantaardige vervanging van gelatine.
De vruchten zijn na oogsten lang te bewaren op kamertemperatuur. De smaak is prettig zuur als citroen, uiteraard wel eerst koken.
De plant heeft een enorme groeikracht, verwacht gerust ranken tot 10 meter (!) bij een warme zomer kan je een grote oogst verwachten. De zaden zijn groen, in tegenstelling tot de roodzadige ronde “broer” (072200)

Aan de sierlijk bloeiende struik tot kleine boom groeien roodbruine vruchten, 2 cm lanh, ovaal van vorm. In China is deze boom zeer geliefd! De vruchten worden gedroogd als dadels (heerlijk zoet), vers gegeten, gekookt voor pudding, cake of jam… Het poeder van de gedroogde vruchten is de smaakmaker van "Kochujang" een hete sojasaus. Veel gezondmakende en medicinale toepassingen: energiegevend, spieropbouw, leverstimulatie, weerstand, etc. De plant is geheel winterhard in ons land.

Niet veel mensen beseffen, dat de decoratieve en zeer smakelijke Drakenvrucht aan een cactus groeit! Kweek deze plant in een flinke pot, die op een pilaartje of tafel kan overhangen. Kwekerijen in de tropen binden 1-3 scheuten aan een stok van 1-3 m hoogte en toppen de planten vervolgens, waardoor productieve boompjes ontstaan. ‘s Zomers mogen de planten buiten in half zon, half schaduw (om inbranden van zon te voorkomen), bij veel regen liefst onder een afdak. ‘s Winters op een lichte, koele plaats tamelijk droog houden: in rust. Na jaren geduldige oogst komen de prachtige, witte bloemen en rozerode vruchten: rijp geplukt is het witte vruchtvlees met zwarte pitjes verrukkelijk: mildzoet, vergelijkbaar met meloen en kiwi!

Eeuwenlang ondergewaardeerd maar nu eindelijk (voorgoed?) op de kaart gezet! Deze pionier van de duinen groeit eigenlijk op alle gronden, van nature echter vooral op kalkrijke grond. Zet een rijtje van 3-5 struiken, er zijn namelijk mannelijke en vrouwelijke planten nodig, die elkaar (door de wind) bestuiven. (Uit het zaad komen zowel mannelijke als vrouwelijke planten, je weet echter helaas niet welke dat zijn...) Na de onopvallende bloei ontstaan de (takkenvol met) bessen in oranjegele, crème of koraalrode kleur. Zowel bladeren, maar vooral de bessen zijn zeer gezond en bevatten veel meer vitaminen dan citrusvruchten zoals sinaasappelen! Maak er sap, elixer of jam van, niet te rijp plukken i.v.m. alcoholvorming.

Deze Amerikaanse, zeer winterharde, bladverliezende en snelgroeiende struik wordt meestal 3-4 m hoog. Na de (heerlijk geurende!) witte bloei groeien goed smakende, zoetzure, knalrode bessen in volle kluwens, dicht tegen het hout van de takken. De bessen kunnen ongezoet van de plant gegeten worden en smaken ook lekker in bijvoorbeeld salades. Zolang het niet vriest kan je blijven oogsten van de plant, zodoende heb je meestal in december nog bessen, welke plant doet ze dat na! De rest is voor de vogels of voor de sier...
Het bijzondere aan de Elaeagnusbes of Olijfwilg is, dat deze stikstof uit de lucht kan opslaan voor slechtere tijden, of als de grond erg arm is...! Geef ze een zonnige tot iets beschaduwde plaats, rijke grond is niet zo geschikt voor deze struiken, het zijn echt pionierplanten die (net als de duindoorn waar ze familie van zijn) zelfs zout en zeer hoge temperatuur goed verdraagt. De bloei draagt bij aan het behoud van de bijenstand: ze zijn er dol op! Plant minimaal 2 struiken voor een goede bestuiving en vruchtzetting.

Dat belooft wat: erwten oogsten van een winterharde struik! De struik heeft fraai geveerd blad en vrolijke gele bloemen, waarna de eetbare peultjes en daarin de kleine zaden ontstaan. Zowel de jonge peultjes (kort koken) als het rijpe zaad (tot gaarheid koken) kunnen worden gegeten en doen qua smaak sterk aan erwten denken. De hele plant wordt in de Chinese geneeskunst gebruikt als behandeling tegen borstkanker e.a. toepassingen. Uiteraard is de toepassing geheel voor eigen verantwoordelijkheid! De struik houdt van goed gedraineerde grond en absoluut volle zon. Zonder snoeien groeit de struik flink uit tot een kleine boom van 6 m, snoeien of oppotten kan deze groei goed beperken.

Een fantastische orangerieplant met enorme groeikracht! Op een hoogte van 2-3 m (met dikke stengels) gaat de plant rijk bloemen met trossen lilaroze pijpvormige bloemetjes. Na de bloei ontstaan schitterende donkere bessen, die goed te eten zijn! Alleen de naam doet denken aan een fuchsia... Geef ze een grote pot en een plek in de zon of halfschaduw, zeer voedzame grond en op tijd water wordt erg gewaardeerd... regelmatig snoeien mag overigens ook, als je de plant te hoog of niet vol genoeg vindt. De plant kan slechts een klein nachtvorstje hebben, zet deze dus op tijd vorstvrij, de plant groeit van oorsprong in Zuid-Mexico tot Panama.

Een Aziatisch familielid van onze Gagel. Deze kleine boom is al minstens 2000 jaar in cultuur in Azië en heeft zelfs economische handelswaarde. Bij ons is de teelt in potten succesvol. Er zijn mannelijke en vrouwelijke planten, houd dus enkele planten bij elkaar om in elk geval vruchten te krijgen. Na de ontwikkeling van laurierachtig (dus stevig) blad volgt de bloei en vruchtzetting na enige jaren. De vruchten zijn prachtig dieprood en 1,5-2,5 cm in doorsnee met een fijne, rond gebobbelde oppervlakte en 1 pit in het centrum. De smaak is friszuur; het gebruik is: vers, gedroogd, ingeblikt of ingelegd in likeur of ander alcohol. Net als de Europese Gagel levert de bast een gele kleurstof.

Het leuke (en mooie!) trosje met witroze bloemetje met het iets driehoekige zachte blad wekt al nieuwsgierigheid. De jonge vruchten zijn eetbaar als okra: fijn snijden en in de soep als gezond bindmiddel, zeer jong bij de augurkjes als zuurtje; de rijpe vruchten bevatten eetbare zaden, die je rauw of gekookt kan eten en waar ook een fijne olie uit geperst wordt. Tenslotte kan een zwarte kleurstof gewonnen worden uit de zaadlijsten.
Als dit Mexicaanse kruipplantje zijn rijper wordende, grillige en gespleten vruchtjes laat zien, dan slaat de verbazing toe! Rank en krom als een gemzenhoorn en gedroogd nog griezeliger! De plant doet het ook in een flinke pot, geef ze een warm en vochtig plekje.

Een nieuwe aanwinst in de fruittuin: zoetzure, zachte bessen aan sterke, vorstbestendige planten. Uit de Chinese traditie (die nog springlevend is!) een veelgebruikte plant: de bessen en wortels beloven veel gezond makende en gezond houdende werkingen. De plant groeit met lange takken, die steun nodig hebben (net als bramen) en ook lange doorns bezitten. Zet ze zonnig of half beschaduwd op een voedzaam en niet te natte plaats, ze groeien gemakkelijk en zijn zeer vorstbestendig. Bronnen vermelden dat de vruchten zeer goed zijn voor de ogen vanwege het hoge Caroteengehalte. Planten zijn zelfbestuivend, dus 1 plant is voldoende voor vruchtzetting. Tenslotte nog enkele toepassingen in de (Chinese) keuken: In rijstepap, in soepen, met kip, in de wok, voor een gezonde kruidenthee, men maakt er wijn of bier van en de jonge scheuten worden als spinazie gekookt. Verder wordt er rechtstreeks sap uit geperst voor een gezond makende sapdrank. Maak er echter geen dagelijks drankje van, want overdaad schaadt.

Deze grappige, zeer onbekende vrucht groeit aan een vrij compacte boom, die je goed als plant-in-pot kan houden. In de zomer naar buiten en ‘s winters in de kamer. Na enkele jaren groei wil de plant al bloeien met fraaie, bolronde bloeitrossen. De ronde vruchten zijn 5-10 cm in doorsnee en hebben de kuiltjes van een golfballetje. De unieke smaak doet denken aan een appel met de textuur van een peer. De plant of boom groeit in West-Afrika en houdt van veel water. De vruchten worden niet commercieel geteeld, maar wel op lokale markten aangeboden, zeer geliefd bij de bevolking (en veel dieren) waar de plant in het wild groeit.

Guave is een heerlijke, geurige vrucht, rijk aan vitamines. We bieden planten aan, afkomstig van zaad, dus de vruchtgrootte (4-12 cm) en kleur kan variëren per plant. Ze worden rijp of onrijp gegeten. Het blad werkt stoppend. Geniet ook van de kleine, witte bloemetjes. Ze hebben sierlijke, lange meeldraden. Een sterke kuipplant, die bij vorst het beste in de schuur of (koel) naar binnen kan. De planten kunnen na 2-8 jaar gaan bloeien en vrucht dragen.

Een bijzondere vrucht uit Vietnam, in de tropen meerjarig, al meteen opvallend door de prachtige bloei, daarna gevolgd door heldere, oranjerode vruchten. Die kleur ontstaat als gevolg van het rijke gehalte aan bètacaroteen en lycopeen. Doordat er vrouwelijke en mannelijke planten ontstaan, kan je het beste 4 of 5 planten door elkaar laten groeien om zeker te zijn van vruchtzetting.
Meestal zijn de vruchten rond of langwerpig, ongeveer 13x10 cm, bedekt met kleine stekels. Bij het rijpen veranderen ze geleidelijk van kleur, van groen naar geel, oranje en uiteindelijk rood. Wacht tot de vruchtjes lekker zacht worden, ze zijn dan op zijn lekkerst, hoewel ze in India juist ook onrijp als groente worden gekookt of geroerbakt.
De smaak is mild van smaak met een bittertje en stevig, geel vruchtvlees, binnenin zitten de eetbare zaadjes in een felrood (eetbaar) zaadmembraan. Dit rode zaadmembraan wordt traditioneel gebruikt om kleefrijst rood te kleuren (meekoken).
Het jonge blad wordt geblancheerd en met chilisaus als snack gegeten, of gewoon in de soep meegekookt. Omdat de plant meerjarig is, kan je ze in grote potten vorstvrij overwinteren of een flink winterdek in de tuin geven.
Het is niet verwonderlijk dat de vrucht veel gebruikt wordt in traditionele geneeskunst, want de vrucht bevat veel gezonde onderdelen, naaste de bètacaroteen en lycopeen noemen we: een hoge concentratie linolzuur (omega-6) en omega-3-vetzuren.
We kunnen nog veel meer toepassingen noemen speur maar eens op internet!

Een van de lekkerste rozenbottels komt van de Hondsroos. Deze wilde roos werd in de antieke geneeskunde gebruikt tegen hondsdolheid, vandaar de naam. Geef ze een zonnige plek op liefst kalkrijke grond, ze bloeien eerst met witte tot lichtroze bloemen, die graag door bijen worden bevlogen. Als je de bottels laat zitten hebben de vogels (koperwieken, kramsvogels e.d.) een lekker hapje in de winter. Een haag van de Rosa canina is zeer diefveilig, de struiken worden flink groot en hebben scherpe dorens.

Een onbekend plantje met eetbare blaadjes en vruchtjes!
De hottentotvijg is een plant uit de ijskruidfamilie (Aizoaceae). De plant is ingevoerd vanuit Zuid-Afrika en is nu in veel Europese landen te vinden, vooral aan de kust. Verschillende verwante soorten komen ook in Europese kustgebieden voor.
Het is een kruipende plant die zich flink kan uitspreiden. Zo worden kussens gevormd van 25-30 cm hoog. Ze komen voor op rotsen, kliffen en zandgrond en voorkomen erosie! Het 10 cm lange blad is heldergroen, succulent en driekantig.
De fraaie roze (soms gele) bloemen rijpen af tot vlezige doosvruchtjes, die (mits geheel rijp) een lekkernij zijn: spannend slijmerig (als een oester) en zoetzuur. Je kan de vruchtjes ook drogen, meer info vind je hier: www.greenidiom.com
Medicinaal wordt de plant aangewend tegen bacterieziekten en (wellicht) preventief tegen kanker.

Een waterplant, die zich thuisvoelt aan de oever of in ondiep water, de thuisbasis is langs kreken van Noord-West Amerika. De bladstelen zijn smakelijk en kunnen geschild zowel rauw als (kort) gekookt worden gegeten. De smaak is fris zuur en iets zoet, naar het blad toe wat steviger van smaak. Gebruik jonge stengels! Vóór de bladgroei ontstaat de roze bloei op lange, kale stengels waarna de ronde en gegolfde, zeer decoratieve bladeren een imposante plant vormen: prachtig spiegelend langs de waterkant. In de herfst kleurt het blad roodbrons. De plant kruipt en breidt zich uit met bovengrondse wortelstokken, de zgn. rhizomen. Zowel zon als schaduw is oké, als het maar vochtig is. Bloeitijd april-juli, afhankelijk van de standplaats.

Deze veelzijdige struik (of kleine boom) bloeit prachtig met seringlila bloemen. De bloei is vroeg, voordat het blad ontwikkelt. De hartvormige of niervormige, grijsgroene blaadjes zijn ook een sieraad, ze kleuren in prachtig warme tinten in de herfst voordat ze afvallen. Vlinders en bijen zijn dol op de bloemen, maar ook de mens heeft er iets aan: de knoppen zijn eetbaar (en in te maken) als kappertjes, de bloemen zijn eetbaar en hebben een frisse citroensmaak. De onrijpe peulen zijn kunnen worden geroosterd en de zaden zijn gekookt eetbaar. Een ideale plant dus in de permacultuur!

Van oorsprong groeit deze kleine boom in Zuidelijk Afrika, waar deze heel populair is als straatboom. Na de witte, uitbundige bloei ontstaan de pruimvormige vruchten, die een heerlijke jam opleveren. Een goede wijn maak je er ook van... De bast is een populair medicijn tegen huidziekten. Het blad is lang en samengesteld, d.w.z. het lijkt net of de hoofdbladnerf een steel met afzonderlijk blad is. De bladkleur is donkergroen en door de typerende structuur doen de bladeren wat “knisperig” aan, een fraaien kamerplant, die ‘s zomers lekker naar buiten kan.

De kakipruim komt steeds meer onder de aandacht, tropische en winterharde soorten hebben we inmiddels in ons sortiment. Deze kleine tot middelgrote fruitboom is bij ons geheel winterhard. Opvallend is de prachtige herfstkleur van het blad, zodat de boom in elke tuin goede sier maakt. Op oudere leeftijd is de mooie kurkbast een opvaller. Vanwege 2-huizigheid zijn meerdere bomen nodig voor vruchtzetting, die overigens al na 6 jaar kan plaatsvinden. De rijpe, ronde, oranjerode vruchten kunnen heerlijk uit de hand worden gegeten en bevatten veel vitamine C. Het vruchtvlees is lekker als compôte en van de bladeren wordt een heilzame thee getrokken. Tenslotte zijn de geroosterde zaden geen onverdienstelijke (surrogaat)koffie.

De rijpe, kleine vruchten zijn rood en vaak ovaalrond. De smaak is heerlijk zoet en zacht van textuur, mits zo rijp mogelijk geplukt, laat ze gerust de hele herfst aan de plant zitten! Uiteindelijk wordt het een grote struik, die zeer winterhard is. De teelt in potten is ook zeer succesvol, ik zie zelfs mooie bonsai’s voorbij komen. Kweek minimaal 3 planten op, want er moet een mannelijke en vrouwelijke plant samen opgroeien voor een goede bestuiving.
In droge zomers extra water geven en mulchen, de plant kan slecht tegen droogte.

Een redelijk vorstbestendige (kleine) boom, die ook goed in de pot groeit. Het blad is donkergroen en glanzend. In de herfst, voordat het blad valt, kleurt deze prachtig goudgeel. Uit de kleine, groene bloesem ontstaan oranje-gele vruchtjes van 1-2 cm doorsnee. Deze rijpen in een goede zomer bruinrood na en zijn eetbaar! Dios Pyros betekent letterlijk “godenpeer”: goed (over) rijp smaken ze goddelijk lekker! In Zuid-Europa worden ze veel gedroogd en doen dan aan dadels denken.

Een dikbuikige flesvorm, lichtgroen van kleur, aan de dikke buik zit een smal toelopende hals. Het traditionele model om een vogelhuisje van te maken. 20-30 cm lang en 15-20 cm buikdikte.

Een dikbuikige flesvorm, lichtgroen van kleur, aan de dikke buik zit een smal toelopende hals en daarboven een kleiner buikje. Afmeting 20x30 cm

Het parmantige van een pinguïn komt precies terug in de vorm van deze fleskalebas: langwerpig dik met een krom halsje (de kop). Leuk als decoratie aan de waterkant!

Een echte 'waterdipper' zoals de 'Birdhouse', lichtgroen van kleur, een buik van 15 cm doorsnee. Het verschil met de anderen zit hem in de dunne hals van ongeveer 20 cm lengte, die bij kruipende teelt decoratief gebogen is.

Een boeiend geslacht, die tropische heesters tot bomen bevat. De kaneelappel vormt een kleine boom en groeit in een pot uit tot een flinke plant. De vruchten zijn zeker de smakelijkste van dit geslacht! De teelt vindt inmiddels wereldwijd plaats, ook in de subtropen. Een poging om vruchten aan de kuipplant te kweken wordt hoogstwaarschijnlijk wel beloond. De vrucht is eigenlijk een samengestelde kluwen van vruchten. Het pulp is cremewit, zeer zacht, sappig en zoet-aromatisch van smaak. Let op: de pitten kunnen giftig zijn!

Deze tropische boom wordt aldaar veel gebruikt voor herbebossing, bij ons kan de plant in een pot gekweekt worden: zomers buiten en in de winter naar binnen.
Na de fraaie trosjes, oranje met gele bloemen ontstaan gele, ovaalronde vruchtjes, die zeer aromatisch zijn met een mooie balans tussen zoet en bitter. De bloemen zijn ook eetbaar en worden in de tropen meestal gemengd met rijst om een cake-achtig gerecht te maken dat op Nieuwjaar wordt gegeten als onderdeel van een traditie. De medicinale waarde wordt in de traditionele geneeskunst hoog gewaardeerd.

Deze prachtige plant groeit bij ons in het wild, je kent vast wel de bekende rijpe bloembodems die aan je kleren blijven klitten, wij gooiden als kind die klitten naar elkaar. Achteraf best gevaarlijk, want ze zijn gevaarlijk voor huid en ogen... In de vacht van dieren blijven deze hangen en zodoende wordt de plant over grote afstand verspreid. Maar het dier heeft er veel last van.
In Japan (Gobo), China (Niubang), Taiwan en Korea (Ueong) gaat men wat serieuzer met deze plant om en laat deze na het zaaien enkele maanden groeien om vervolgens de jonge wortels te oogsten, deze smaken zacht, zoet, iets pittig en heerlijk in salades. Je kan ze ook koken of bakken, je vindt heel veel toepassingen op internet. Behalve de niet-aantoonbare werking tegen haaruitval heeft Kliswortel wel veel bewezen geneeskrachtige werkingen, ik noem er enkele: bloedzuiverend, bacterie-onderdrukkend en goed voor de huid. Je vindt veel meer op o.a. de site van pfaf.org
Wij bieden speciale rassen aan, die een goede kwaliteit wortels vormen.

Deze bijzondere vruchten zijn eigenlijk de streekkomkommers in de streek van Sikkim (Himalaya). Ze zijn vanaf 1840 in West-Europa te vinden. Vruchten zijn dik en langwerpig, 5-8 cm breed en 10-20 cm lang (afwijkers komen voor), wegen 100-700 gram en smaken perfect! De kleur (en daar gaat het om...) is chocoladebruin met prachtige lichtbruine craquelé-achtige nerfjes. Heel sierlijk in een oogstmand, blijft maanden goed! Bij slechte zomers (regen) is de oogst toch nog formidabel en blijft de plant vrijwel ziektevrij, de bewaarbaarheid (vol met water) neemt wel af. Bent u de smaak van een "echte" komkommer niet meer gewend? De lichtbittere smaak is met bijv. een yoghurthoudende dressing goed te "verdoezelen"… Let op: onrijp (het oogststadium dat we gewend zijn) is ook deze komkommer gewoon groen!
Voor het enten van komkommers gebruik je dit ras: 133000 ‘Boule de Siam’. Als hulpmiddel bevelen we je deze entclips aan: 847525 Entclip 2,5 mm.

Na enig kweekwerk is er een professionele versie van de oude Sikkimkomkommer verkrijgbaar: goede bestendigheid tegen schimmels en mozaiekvirus, uniforme vruchten en goede oogst.
Deze bijzondere vruchten zijn eigenlijk de streekkomkommers in de streek van Sikkim (Himalaya). Ze zijn vanaf 1840 in West-Europa te vinden. Vruchten zijn dik en langwerpig, 7,5 cm breed en 23 cm lang wegen 60-80 gram en smaken perfect! De kleur (en daar gaat het om...) is chocoladebruin met prachtige lichtbruine craquelé-achtige nerfjes. Heel sierlijk in een oogstmand, blijft maanden goed! Bij slechte zomers (regen) is de oogst toch nog formidabel, de bewaarbaarheid (vol met water) neemt wel af. Bent u de smaak van een "echte" komkommer niet meer gewend? Heerlijk is het om de vruchten geheel rijp uit te lepelen...! Let op: onrijp (het oogststadium dat we gewend zijn) is ook deze komkommer gewoon groen!
Voor het enten van komkommers gebruik je dit ras: 133000 ‘Boule de Siam’. Als hulpmiddel bevelen we je deze entclips aan: 847525 Entclip 2,5 mm.

Rijkdragende crèmewitte komkommer, die ook intern zeer licht vruchtvlees heeft. Jong geoogst (bijvoorbeeld op 15 cm lengte) zijn de vruchtjes vol stekelvormige bultjes en iets puntig van vorm, uitgegroeid kunnen de vruchten wel 50 cm lang worden en krijgen dan een geel-groene kleur. Hoe rijper, hoe zachter het vruchtvlees en hoe meer zaad in de komkommer. De smaak is mild en aangenaam. Witte komkommers zijn tegenwoordig bijzonder, aan het begin van de 20e eeuw waren de groene ongewoner! Ze zijn meestal minder waterig dan de moderne, groene soorten en groeien goed in de vollegrond.
Voor het enten van komkommers gebruik je dit ras: 133000 ‘Boule de Siam’. Als hulpmiddel bevelen we je deze entclips aan: 847525 Entclip 2,5 mm.

Kleine, voor decoratie te gebruiken groene komkommerachtige vruchtjes. Kleurt als een toverbal bij rijping naar oranjegeel en pas op: in het laatste rijpheidsstadium barst de vrucht open en schiet zijn zaden meters ver. Als het vruchtje onrijp van het steeltje gebroken wordt, spuit het platenvocht meters uit het vruchtje! Grappig om iemand te laten schrikken...
Informatie van Wikipedia: De planten groeien in het wild in Zuid-Europa langs de mediterrane kust en in West en Centraal-Azië. De kruipende plant kan tot 60 cm hoog worden en groeit in wegbermen, akkerland en spoorwegbermen. Het dikke blad is grofgetand en aan de onderzijde wit behaard. De Springkomkommer is eenhuizig. De gele bloemen zijn klokvormig en eenslachtig. De Springkomkommer heeft een opmerkelijke manier van voortplanten (autochorie genoemd), hij maakt een stof aan die water aantrekt. Zo komt hij onder veel spanning te staan tot zo'n 6 bar. Zodra iets de vrucht aanraakt, breekt de vruchtsteel af en valt de vrucht van de plant, terwijl tegelijkertijd een opening op de afbreekplaats ontstaat en net als bij een champagnefles de inhoud wegspuit en met tachtig pitten ingebed in slijmerig, groen, vloeibaar vruchtvlees. De springkomkommer wordt in de Bijbel kolokwint genoemd. Hij komt onder andere voor in 2 Koningen 4:38-41, waar Elisa de giftige vruchten met meel eetbaar maakt. Elders wordt de plant ter versiering gebruikt. Hij geldt dan ook als een bijbelse plant en wordt daarom in Nederland wel aangeplant in kerktuinen. Let op: de vruchtjes zijn niet eetbaar!

Op plekken waar al vaker komkommers of (water)meloenen werden geteeld, zitten vaak diverse schimmelziekten in de grond. Nieuwe aanplant van komkommers of meloenen valt dan al snel ten prooi aan bijvoorbeeld Fusarium of Verticillium. De oplossing hiervoor is het gebruik van een resistente onderstam. Ardito is dé krachtpatser voor de biologische komkommerteelt. Komt in teeltproeven steevast als winnaar uit de bus, met name door de zeer sterke wortelontwikkeling. Gebruik voor komkommers en meloenen de grotere maat entclips, zie hier: 847525. Een duidelijk filmpje over het enten van komkommers (voor (water)meloenen geldt hetzelfde) vind je hier: www.youtube.com

Een zeer decoratieve, groengele bloemkool, die is opgebouwd uit dicht opeenstaande, kleine "torentjes". Pittige, opvallend lekkere smaak. Oogst in de herfstteelt. Deze bloemkool houdt van warm weer, veel voeding en op tijd water.
Bij een goede zomer, extra mest en mulch op de grond lukt het heel goed.

De zachtste broccoli, die u ooit heeft gegeten! In feite ontstaan door een kruising tussen Broccoli en Kailan. De stengels blijven boterzacht en dragen een kleine en smakelijke broccolitop. 3 oogsten per jaar zijn mogelijk! Een doorbraak in smaak en effectieve eetbaarheid! Teelt in het voorjaar kent soms uitdagingen: stilstand in de groei geeft vervroegde bloei, zaaien in juli (na de langste dag) geeft dat probleem minder, hoewel er een gelijkmatige groei moet zijn. Op tijd water, voldoende voeding...
De zaadfirma Sakata verkoopt dit type onder de geregistreerde merknamen: Bimi®, Broccolini® en Tenderstem®. Wij weten dit sinds maart 2014 en hebben deze namen dus sindsdien als synoniemen uit onze site verwijderd.

Op de klei wordt het liefst deze nog steeds ondergewaardeerde groente geteeld. Van buiten geel met een paarse kop (‘Friese Gele’) of met lichtgroene kop (‘Wilhelmsburger’), inwendig geelvlezig. Geef ze een geleidelijke groei, bij extreme droogte water geven of rooien. Een heerlijke, zachte koolsmaak! We leveren 1 van deze rassen, afhankelijk van de beschikbaarheid.

Onbekende, maar lekkere vervanger van onze bekende tomaat! De plant doet sterk denken aan de tomaat, maar wel wat losser van groei. Enkele stokken of langs gaas telen is dus handig. Per tros groeien wel 30 oranjegele vruchtjes (1,2 g) met een diameter van 1 cm, we telden op een jaar 500 vruchtjes van 1 plant! De smaak is zoet met een prettig bessenaroma. Vanwege de smaak, maar nog meer vanwege het uiterlijk hebben we dit vruchtje omgedoopt tot kruisbestomaatje. Geniet van een jaarlijkse oogst, de teelt kan buiten of in de kas.

Deze zilte plant komt in ons land in het wild voor op kwelders, waar het zoute water af en toe overheen gaat. Het is niet de echte Lamsoor (Limonium vulgare) maar wel de enige eetbare “Lamsoor”! Het jonge blad is eetbaar in de salade of kort geroerbakt. Teel ze bij voorkeur op brakke grond of maak je eigen zoute plantenbak. Het 2e jaar gaat de plant rijk bloeien met witte of lichtblauwe asterbloemetjes, de bijen zijn er gek op!

Dit familielid van de Ganzenvoet kent zijn oorsprong in de grazige steppen van Zuid-Rusland en is vandaar door immigratie in de prairies van Midden-Amerika terecht gekomen. De sierlijkheid en eetbaarheid strijden om voorrang bij deze fijnbladige, knuffelbare, kegelvormige plant (60-90 cm hoog). Het blad en de jonge scheuten zijn zeer smakelijk en worden kort gekookt of geroerbakt. De naam “Landkaviaar” dankt de plant aan de eetbare zaden, die op kaviaar lijken qua uiterlijk en textuur, in Japan is het een delicatesse en wordt “Tonburi” genoemd. De zaden worden gedroogd, gekookt en dan voor een dag in koud water geweekt. Daarna worden ze door de handen gewreven om de buitenste huid te verwijderen, wat er overblijft zijn de glanzend groene zaden. Het kruid bevat enige Saponine (minder dan in bonen), dus geen borden vol ervan eten. Native Americans gebruikten deze eigenschap om vissen tijdelijk te verdoven, deze dieren zijn namelijk gevoelig voor Saponine. In de herfst worden de lichtgroene planten prachtig herfstrood en in de winderige prairie ontstaat het bekende Tumbleweed, dorre pruiken, die door stoffige straten rollen...: de zaden worden verspreid door dit tuimelen van de plant. Schapen zijn o.a. gek op deze plant en andere groen-eters zullen er ook van smullen. Tenslotte: het blad en de zaden hebben veel geneeskrachtige eigenschappen: anti-bacterieel en anti-schimmel.

Ideaal als menging in salades: voor een lekkere pittige touch! Op lange zeereizen nam men vroeger een vat gezouten lepelblad mee, het werd gegeten ter voorkoming van scheurbuik. Toen wist men nog niet eens dat het blad extreem veel vitamine C bevat. Geneeskrachtig verhoogt lepelblad de eetlust en bevordert de spijsvertering. Verder wordt gal en lever positief beïnvloed, wat weer verzachtend werkt op jicht en reuma. De meerjarige plant is wintergroen en groeit van oorsprong in brakwatergebieden. Bij teelt met zoet en zout water worden de blaadjes kleiner dan in zoetwatergebieden. (bron: Kruidenencyclopedie door Nico Vermeulen)

Dit familielid van de bekende Fluweelboom geeft in september-oktober eetbare, rozerode vruchten, die vers of gedroogd kunnen worden gegeten. Een leuke toepassing voor een gezond en smakelijk drankje: laat bessen enkele uren in koud water trekken, heerlijk!
De winterharde struik wordt ongeveer 0,5-1 m hoog en wil een zonnig plekje, die goed afwatert . Na de oogst (in de herfst) gaat het blad prachtig rood kleuren. Kweek altijd enkele struiken tegelijk voor een optimale bestuiving. Vruchtjes die in de winter blijven hangen zijn een dankbare voedselbron voor vogels en kleine zoogdieren.

In ons land een peulgewas in opmars door de hoge voedingswaarde. Leuk om te telen, al is de oogst in onze zomers niet enorm. Je zaait historie, want al rond 9000 v. Chr. werden linzen in “Klein Azië” gegeten. De laatste 500 jaar is linzen in Europa deels verdrongen door erwten en is nu bezig met een come-back! Linzen laten zich gekookt heel gemakkelijk in allerlei gerechten verwerken, bekend is uiteraard de linzensoep. Als kiemgroente (spruitgroente) zijn linzen een rijke bron van eiwitten.
Dupuis linzen zijn wat kleiner en steviger dan gewone bruine linzen en zijn daardoor bijvoorbeeld heel geschikt in salades. De linzensoort Dupuis dankt haar naam aan de linzen die aangeduid worden als 'de Puy', een linzensoort die beschermd is met de AOC (Appelationd Origine Controlé). Dit is een speciale linzensoort uit het vulkaanlandschap in de Auvergne in Frankrijk. De hoofdstad heet daar Le Puy en naar dit stadje zijn Le Puy-linzen vernoemd. Alleen linzen uit Le Puy mogen die naam dragen, maar de linzensoort groeit ook goed in andere plaatsen. Vanwege de beschermde naam heten ze dan Dupuis linzen, om aan te geven dat het om hetzelfde ras gaat.

Rode linzen geven een prachtig gekleurde soep! In ons land is het een peulgewas in opmars door de hoge voedingswaarde. Leuk om te telen, al is de oogst in onze zomers niet enorm. Je zaait historie, want al rond 9000 v. Chr. werden linzen in “Klein Azië” gegeten. De laatste 500 jaar is linzen in Europa deels verdrongen door erwten en is nu bezig met een come-back! Linzen laten zich gekookt heel gemakkelijk in allerlei gerechten verwerken, bekend is uiteraard de linzensoep. Als kiemgroente (spruitgroente) of microgroente (jong gegroeid met blaadjes) zijn linzen een rijke bron van eiwitten en heerlijk bij gerechten of door de salade.

Een geliefd, Spaans ras, de zaden zijn levend bruin met een lichtgeel interieur. Ze zijn ongeveer ½ cm breed en hebben een enigszins nootachtige smaak. De textuur van deze linze is een steviger dan de meeste andere rassen en het houdt zijn vorm goed na te zijn gekookt. Dankzij hun stevige textuur zijn ze perfect voor salades en voor soep die zal worden opgewarmd. Linzen laten zich uitstekend kruiden en passen in mediterrane en Aziatische gerechten. Gebruikt in vegetarisch koken als een vervanger voor vlees, zijn deze kleine linzen laag in vetgehalte en bevatten veel eiwitten en vezels. Linzen worden overigens al meer dan 8000 jaar gegeten en de kweek ontstond in Zuidwest-Azië langs de rivier de Indus. Droge linzen hoeven niet vantevoren worden geweekt in water.

Dat lijnzaad als toevoeging in bv. salades of gemalen door de yoghurt zo enorm gezond is konden de Romeinen niet (ten volle) weten, toch deden zij het al! Feit is, dat dit vetrijke zaad op het menu van een goede maaltijd stond. Al was het alleen maar voor de stoelgang… Als kiemgroenten o.a. heerlijk in salades of (als laatste toevoeging) in roerbakgerechten. De blauwe bloemetjes zijn heel sierlijk, na de bloei wordt de plant ook voor de vezel (linnen) gebruikt. Voor teelt als vlas(vezel): 300-500 g per 100 m² (afhankelijk van de vruchtbaarheid van de grond)

Een zeer oud eenjarig cultuurgewas uit de Oude Wereld. De witte bloei en het stevige handvormige blad zijn een sieraad in de tuin! Door de diepe worteling wordt de structuur verbeterd, lupine is in staat stikstof uit de lucht te binden en legt stikstof vast in de grond. Verder wordt dit grootzadige soort ook gegeten: roosteren, koken (eerst langdurig voorweken en weekwater weggooien, zie en.wikipedia.org) of pletten tot meel: zeer proteïnerijk! Tremoços is voor de Portugees wat Adamame voor de Japanner is: Lekker snoepen van deze gezouten lupinebonen bij een drankje...
LET OP: ER BESTAAT LUPINE-ALLERGIE, DIE DICHT BIJ NOTENALLERGIE STAAT.